Uit "Esoterische Psychologie 1" van Alice Bailey


Een Ontleding van de Stralen en Hun Uitdrukking (blz. 163-171)

1e straal
2e straal
3e straal
4e straal
5e straal
6e straal
7e straal

EERSTE STRAAL VAN WIL OF MACHT

Bijzondere Deugden: Kracht, moed, standvastigheid, waarheidsliefde voortkomend uit volkomen onbevreesdheid, kracht om te regeren, het vermogen grote vraagstukken met ruim begrip te bevatten en mensen aan te pakken en maatregelen te nemen.

Ondeugden van de Straal: Hoogmoed, eerzucht, koppigheid, hardheid, aanmatiging, begeerte ander en te overheersen, halsstarrigheid, boosaardigheid.

Deugden welke verworven moeten worden: Tederheid, nederigheid, medegevoel, verdraagzaamheid, geduld.


Over deze straal wordt gesproken als de straal van macht en die naam is juist, doch als hij alleen macht was zonder liefde en wijsheid, zou het resultaat een afbrekende en ontbindende kracht zijn. Wanneer echter de drie kenmerken verenigd zijn, wordt hij een scheppende en besturende straal. De mensen op deze straal hebben, zowel ten goede als ten kwade, een sterke wilskracht, voor het eerste wanneer de wil door wijsheid gericht en door liefde onzelfzuchtig wordt gemaakt. De mens op de eerste straal zal altijd in zijn eigen vak op de voorgrond treden. Hij kan inbreker zijn of de rechter die hem veroordeelt, de doch in beide gevallen zal hij aan de spits van zijn beroep staan. Hij is de leider in welke openbare loopbaan ook, iemand waarop te vertrouwen en. op te steunen is, iemand die de zwakken verdedigt en onderdrukking bedwingt, onbevreesd voor de gevolgen en volkomen onverschillig voor commentaar. Aan de andere kant kan een ongewijzigde eerste straal een mens van onverbiddelijke wreedheid en hardheid van karakter voortbrengen.

De mens op de eerste straal heeft vaak sterke gevoelens en aandoeningen, doch hij uit ze niet gemakkelijk; hij zal van felle contrasten. en van grote kleur- vakken houden,.doch zal zelden een schilder worden; hij zal in grote orkestrale effecten en overweldigende koren behagen scheppen en indien door de vierde, zesde of zevende straal beïnvloed, kar. hij een groot componist worden, doch anders niet; ook is er een type van deze straal dat geen tonen hoort en een ander dat voor de fijnere kleuren kleurenblind is. Zulk een mens zal rood en geel onderscheiden, doch zal blauw groen en violet hopeloos door elkaar halen.

Het letterkundig werk van de mens op de eerste straal zal sterk en scherp zijn, doch hij zal weinig zorg dragen voor stijl of die niet afwerken. Mogelijk voorbeelden van dit type kunnen zijn Luther, Carlyle en Walt Whitman. Er wordt gezegd dat bij het beproeven ziekte te genezen de beste methode van de mens op de eerste straal zou zijn door zijn wilskracht gezondheid en kracht uit de grote bron van het universele leven te trekken en dan deze door de patiënt heen te leiden. Dit vooronderstelt natuurlijk kennis zijnerzijds van occulte werkwijzen.

De kenmerkende methode bij het aanpakken van het Onderzoek op deze straal zou met loutere kracht van de wil zijn. Zulk een mens kan als het ware het koninkrijk der hemelen "met geweld" nemen. Wij hebben gezien dat de geboren leider, geheel of gedeeltelijk, tot deze straal behoort. Hij vormt de bekwame opperbevelhebber zoals een Napoleon of een Kitchener. Napoleon behoort tot de vierde straal en Kitchener tot de eerste en zevende, waarbij de zevende straal hem zijn opmerkelijk organiserend vermogen gaf.

 

DE TWEEDE STRAAL VAN LIEFDE-WIJSHEID

Bijzondere Deugden: Kalmte, kracht, geduld en uithoudingsvermogen, waarheidsliefde, trouw, intuïtie, heldere intelligentie en een onbewogen gemoedstoestand.

Ondeugden van de Straal: Teveel opgaan in studie, ongevoeligheid, onverschillig voor anderen, minachting voor verstandelijke beperkingen in anderen.

Deugden welke verworven moeten worden: Liefde, mededogen, onzelfzuchtigheid, energie.

Deze straal wordt de straal van wijsheid genoemd om zijn kenmerkend verlangen naar zuivere kennis en absolute waarheid - koud en zelfzuchtig, indien liefde ontbreekt, en niet actief zonder kracht. Wanneer kracht en liefde beide aanwezig zijn, dan krijgt je de straal van de Boeddha's en van alle grote leraren der mensheid ­ degenen die na wijsheid ter wille van anderen verworven te hebben, zich afmatten haar door te geven. De studerende op deze straal is altijd met het hoogste wat hij bereikt heeft onvoldaan; zijn denkvermogen blijft, onverschillig hoe groot zijn kennis is, steeds gericht op het onbekende, het hiernamaals en op de tot nog toe onbeklimbare hoogten.

De mens op de tweede straal zal beleid en overleg hebben, een voortreffelijk ambassadeur en een eerste klasse leraar of hoofd van een onderwijs inrichting zijn; als staatsman zal hij een heldere intelligentie hebben en wijsheid betrachten in aangelegenheden welke op zijn weg komen en hij zal de capaciteit hebben de ware kijk op zaken aan anderen duidelijk te maken en hun de dingen te laten zien zoals hij doet. Hij zal een goed zakenman zijn, indien hij door de vierde, vijfde en zevende straal beïnvloed wordt. De krijgsman op deze straal kan verstandig ontwerpen en mogelijkheden voorzien; hij kan intuïtief de best te volgen koers aanvoelen en hij zal nooit zijn mensen door roekeloosheid in gevaar brengen. Hij kan tekort schieten in snelheid van handelen en in wilskracht. De schilder op deze straal zal altijd door zijn kunst trachten te onderrichten en zijn schilderijen zullen altijd een bedoeling hebben. Zijn letterkundig werk zal altijd leerzaam zijn.

Voor de mens op de tweede straal zou de genezingswijze zijn het temperament van de patiënt grondig te leren kennen en grondig vertrouwd te raken met de aard der ziekte ten einde zo zijn wilskracht in het betreffende geval het voordeligst te gebruiken.

De kenmerkende werkwijze om het Pad te benaderen zou een nauwkeurige en ernstige studie van de leringen zijn, totdat zij deel uitmaken van het menselijk bewustzijn en niet louter alleen intellectuele kennis, doch een geestelijk, levend voorschrift en aldus naar intuïtie en waarlijke wijsheid voeren.

Een slecht type van de tweedestraal zal erop uit zijn de verkregen kennis voor zichzelf alleen te behouden, volkomen onverschillig voor de menselijke noden van anderen. Het overleg van zulk een mens kan in achterdocht ontaarden, zijn kalmte in koelheid en hardheid van karakter.

 

DE DERDE STRAAL VAN HET HOGERE DENKVERMOGEN

Bijzondere Deugden: Ruim inzicht in alle abstracte vraagstukken, oprechtheid in bedoelingen, helder verstand, concentratievermogen voor filosofische studies, geduld, voorzichtigheid, geen neiging zich zelve of anderen te kwellen over kleinigheden.

Ondeugden van de Straal: Intellectuele hoogmoed, koelheid, afzondering, onnauwkeurigheid in details, verstrooidheid, koppigheid, zelfzucht, teveel kritiek op anderen.

Deugden welke verworven moeten worden: Medegevoel, verdraagzaamheid, toewijding, nauwkeurigheid, energie en gezond verstand.

Dit is de straal van de abstracte denker, de filosoof, de metafysicus, van de mens die behagen schept in hogere wiskunde, doch die zich, tenzij hij wordt beïnvloed door een praktische straal, er nauwelijks om bekommeren zal zijn boeken bij te houden. Zijn voorstellingsvermogen zal in hoge mate ontwikkeld zijn, d.w.z. dat hij door de kracht van zijn verbeelding het wezen van een waarheid kan begrijpen; zijn idealisme zal dikwijls hoog gespannen zijn; hij is een dromer en een theoreticus en daar hij een ruime blik en grote voorzichtigheid heeft, ziet hij elke zijde van een vraagstuk met evenveel klaarheid. Het verlamt dikwijls zijn handeling. Hij zal een goed zakenman wezen; als krijgsman zal hij aan zijn schrijftafel een tactisch probleem uitwerken, doch hij is nooit van groot formaat te velde. Als kunstschilder is zijn techniek niet fijn, doch zijn ontwerpen zullen vol gedachten en belangwekkend zijn. Hij zal van muziek houden, doch hij zal, tenzij beïnvloed door de vierde straal, niets produceren. In elke werkkring zit hij vol denkbeelden, doch hij is te on praktisch ze uit te dragen.

Een type van deze straal is enigszins onconventioneel, slordig, onnauwkeurig en lui en bekommert zich niet om uiterlijkheden. Indien hij door de vijfde straal als bijkomende straal beïnvloed wordt, verandert dit karakter volkomen. De derde en de vijfde straal vormen de volmaakt in evenwicht zijnde geschiedkundige die zijn onderwerp in grote trekken volledig overziet en elk onderdeel met geduldige nauwkeurigheid onderzoekt. Ook vormen de derde en de vijfde straal tezamen de waarlijk grote wiskundige die zich tot hoogten van abstract denken en berekening verheft en die zijn resultaten ook tot praktisch wetenschappelijk gebruik kan terugbrengen. De letterkundige stijl van de mens op de derde straal is dikwijls te vaag en te ingewikkeld, doch indien beïnvloed door de eerste, vierde, vijfde of zevende straal wordt dit gewijzigd en onder invloed van de vijfde straal zal hij een meester van de pen worden.

Het genezen van ziekte door de mens op de derde straal is door het gebruik van medicijnen, gemaakt van kruiden of mineralen welke tot dezelfde straal behoren als de patiënt die hij verlangt te helpen.

Bij het aanpakken van het Onderzoek is voor het type van deze straal de werkwijze diep na te denken over filosofische of metafysische onderwerpen, totdat hij tot het besef is gekomen van het grote Hiernamaals en van het overheersende belang het daarheen voerende Pad te betreden.

 

DE VIERDE STRAAL VAN HARMONIE DOOR CONFLICT

Bijzondere Deugden: Sterke aandoeningen, medegevoel, lichamelijke moed, edelmoedigheid, toewijding, vlug van begrip en waarneming.

Ondeugden van de Straal: Egoïsme, zwaartillend, onnauwkeurigheid, gebrek aan zedelijke moed, sterke hartstochten, traagheid, buitensporigheid.

Deugden welke verworven moeten worden: Kalmte, vertrouwen, zelfbeheersing, zuiverheid, onzelfzuchtigheid, nauwkeurigheid, verstandelijk en zedelijk overwicht.

Deze straal heeft men de "straal van worsteling" genoemd, daar de hoedanigheden van rajas (werkzaamheid) en tamas (traagheid) van de straal zo ongewoon gelijk verdeeld zijn, dat door hun worsteling de aard van de mens op deze straal wordt verscheurd en over de uitkomst, wanneer deze bevredigend is, gesproken wordt als van de "Geboorte van Horus", van de Christus, geboren uit barensweeën van voortdurende pijn en voortdurend lijden.

Tamas geeft aanleiding tot gemak- en genotzucht, diepe afkeer pijn te veroorzaken, welke uit morele lafhartigheid voortkomt, traagheid, uitstel, een verlangen de dingen te laten zoals zij zijn, rust te hebben en niet te denken aan de dag van morgen. Rajas is vurig, ongeduldig, altijd tot handeling drijvend. Deze tegen elkaar strijdende krachten in het karakter maken het leven van de mens op de vierde straal tot een onafgebroken strijd en onrust; de wrijving en de hier door gewonnen ervaring kunnen een zeer snelle evolutie teweegbrengen, doch de mens kan net zo gemakkelijk een deugniet als een held worden.

Het is de straal van de onstuimige cavalerie-aanvoerder die de gevaren voor zichzelf of zijn medemensen niet acht. Het is de straal van de mens die zich voor een verloren zaak zal

opwerpen, want in opwindende ogenblikken wordt de mens op de vierde straal volkomen door vurige activiteit beheerst; het is de straal van de wilde speculant en speler, vol geestdrift en plannen, gemakkelijk overstelpt door droefheid of mislukking, doch die zich echter net zo gauw van alle tegenslagen of rampspoeden herstelt.

Het is bij uitstek de straal van kleur, van de schilder wiens kleuren altijd prachtig zijn, hoewel zijn tekening dikwijls onvolmaakt is. (Watts was vierde en tweede straal). De mens op de vierde straal houdt altijd van kleur en kan haar over het algemeen weergeven. Indien hij zich niet oefent als schilder komt een kleurgevoel op andere wijzen, in de keuze van kleding of versiering, zeker te voorschijn.

In de muziek zijn de vierde straalscomposities vol zangerige welluidendheid en de mens op de vierde straal houdt van melodie. Als schrijver of als dichter zal zijn werk dikwijls tintelend en vol schilderachtige woordspelingen zijn, doch onnauwkeurig, vol overdrijving en dikwijls zwaarmoedig. Hij zal over het algemeen goed spreken en gevoel voor humor bezitten, doch hij wisselt tussen sprankelende gesprekken en duister stilzwijgen al naar zijn stemming. Hij is een hoogst innemend doch moeilijk mens om mede te leven.

Om te genezen is massage en magnetisme, met kennis gebruikt, de beste methode voor de mens op de vierde straal.

De werkwijze om het Pad te benaderen is door zelfbeheersing ten einde op die manier evenwicht te verwerven tussen de strijdende krachten van de natuur. De lagere en uiterst gevaarlijke weg is door middel van Hatha Yoga.

 

DE VIJFDE STRAAL OF HET LAGERE DENKVERMOGEN

Bijzondere Deugden: Nauwkeurige uiteenzetting, rechtvaardigheid (zonder genade), doorzettingsvermogen, gezond verstand, oprechtheid, onafhankelijkheid, scherp verstand.

Ondeugden van de Straal: Grove kritiek, bekrompenheid, aanmatiging, onverzoenlijke geaardheid, gebrek aan medegevoel en eerbied, vooroordeel.

Deugden welke verworven moeten worden: Eerbied, toewijding, medegevoel, liefde, ruim-denken.

Dit is de straal van wetenschap en onderzoek. De mens op deze straal zal een scherp intellect bezitten, grote, uiterste nauwkeurigheid voor het detail en zich onvermoeid inspannen het kleinste feit tot zijn oorsprong na te gaan en elke theorie te onderzoeken. Hij zal over het algemeen zeer waarheidlievend zijn, de feiten helder uiteenzetten, hoewel somtijds schoolmeesterachtig en vermoeiend doordat hij uitweidt over gewone en onnodige, feitelijk onbeduidende, bijzonderheden. Hij zal ordelijk, stipt, zakelijk zijn en afkerig van gunst bewijzen of vleierijen.

Het is de straal van de grote scheikundige, de praktische elektricien, een eerste rangs ingenieur, de grote chirurg. Als staatsman kan de mens op de vijfde straal een beperkt inzicht hebben, doch hij kan voortreffelijk zijn als hoofd van een bijzondere, technische afdeling, hoewel een onaangenaam mens om onder te werken. Als krijgsman zou hij zich dadelijk tot de artillerie en genie wenden. De kunstenaar op deze straal is zeer zeldzaam, tenzij de vierde of de zevende straal de bijkomende stralen zijn welke hem beïnvloeden; zelfs dan zal zijn coloriet saai zijn, zijn beeldhouwwerken levenloos en zijn muziek (indien hij componeert) onbelangrijk, hoewel vakkundig correct van vorm. Zijn stijl van schrijven of spreken zal de klaarheid zelf zijn, doch het heilige vuur en de treffende wijze van illustreren ontbreken; hij zal dikwijls langdradig zijn uit verlangen alles te zeggen wat over zijn onderwerp bij mogelijkheid te zeggen valt.

In de geneeskunde is hij de volmaakte chirurg en zijn beste genezingen zullen door chirurgie en elektriciteit plaatsvinden.

De werkwijze om het Pad te benaderen is voor de vijfde straal door wetenschappelijk onderzoek, gedreven tot uiterste besluiten en door de daaruit voortvloeiende gevolgtrekkingen aan te nemen.

 

DE ZESDE STRAAL VAN TOEWIJDING

Bijzondere Deugden: Toewijding, eenpuntig-denken, liefde, tederheid, intuïtie, verknochtheid, eer bied.

Ondeugden van de Straal: Zelfzuchtige en jaloerse liefde, teveel op anderen steunen, partijzucht, zelfmisleiding, sektarisme, bijgeloof, vooroordeel, te snelle gevolgtrekkingen, felle gramschap.

Deugden welke verworven moeten worden: Kracht, zelfopoffering, reinheid, waarheidsliefde, verdraagzaamheid, kalmte, evenwicht en gezond verstand.

Deze straal wordt die van toewijding genoemd. De mens op deze straal is vol godsdienstige instincten en impulsen en heeft sterke persoonlijke gevoelens; niets wordt evenwichtig opgenomen. In zijn ogen is alles of volmaakt of onaanvaardbaar; zijn vrienden zijn engelen, zijn vijanden wel zeer het tegendeel; in beide gevallen wordt zijn inzicht gevormd niet op de intrinsieke verdiensten van de een of de andere groep, doch op de manier hoe de mensen een beroep op hem doen, of uit medegevoel of bij gebrek aan medegevoel hetwelk zij voor zijn geliefkoosde afgoden tonen, onverschillig of deze concreet of abstract zijn, daar hij, hetzij voor een persoon of een zaak, vol toewijding is.

Hij moet altijd een "persoonlijke God" hebben, een incarnatie der Godheid, om te aanbidden. Het beste type van deze straal wordt de heilige, het slechtste type de ijveraar of de dweper, de typische martelaar of de typische inquisiteur. Alle godsdienstoorlogen of kruistochten zijn uit het fanatisme van de zesde straal ontstaan. De mens op deze straal heeft dikwijls een vriendelijke aard, doch hij kan altijd in razernij en felle gramschap ontvlammen. Hij zal zijn leven geven voor de objecten van zijn toewijding of eerbied, doch hij zal geen vinger uitsteken tot hulp van diegenen die buiten zijn onmiddellijke medegevoelens staan. Als krijgsman haat hij het vechten, doch in de roes van de strijd vecht hij dikwijls als een bezetene. Hij wordt nooit een groot staatsman noch een goed zakenman, doch hij kan een groot prediker of redenaar worden.

De mens op de zesde straal zal de dichter van gevoelens worden (zoals Tennyson) en de schrijver van godsdienstige boeken, hetzij in dichtvorm, hetzij in proza. Hij is verknocht aan schoonheid, kleur en alle liefelijke dingen, doch zijn productieve aanleg is niet groot, tenzij hij onder invloed komt van een van de praktische, artistieke stralen, de vierde of de zevende. Zijn muziek zal altijd melodieus zijn en hij zal dikwijls de componist zijn van oratoria en gewijde muziek.

Voor deze straal zou de geneeswijze zijn door geloof en gebed.

De weg om het Pad te benaderen zou door gebed en meditatie zijn in een streven naar vereniging met God.

 

DE ZEVENDE STRAAL VAN CEREMONIËLE ORDE OF MAGIE

Bijzondere Deugden: Kracht, doorzettingsvermogen, moed, hoffelijkheid, uiterste zorg voor details, zelfvertrouwen.

Ondeugden van de Straal: Hangen aan uiterlijkheden, kwezelarij, hoogmoed, bekrompenheid, oppervlakkig oordeel, te strak vasthouden aan eigen mening.

Deugden welke verworven moeten worden: Eenheidsbesef, ruimdenken, verdraagzaamheid, nederigheid, zachtheid en liefde.

Dit is de ceremoniële straal, de straal die maakt dat de mens behagen schept in "alle dingen welke behoorlijk en ordelijk gedaan worden" en overeenkomstig regel en voorbeeld. Het is de straal van de hogepriester en de kamerheer aan het hof, van de krijgsman die een geboren genie is in organiseren, van de ideale Generaal-Intendant die de troepen op de best mogelijke wijze zal kleden en voeden. Het is de straal van de volmaakte ziekenverpleegster, zorgzaam tot in het kleinste onderdeel, hoewel soms teveel geneigd de eigenaardigheden der patiënten over het hoofd te zien en te proberen hen in de ijzeren tredmolen van routine fijn te malen.

Het is de straal van de vorm, van de volmaakte beeldhouwer die ideale schoonheid ziet en weergeeft, van de tekenaar van mooie vormen en patronen van allerlei soort; zulk een mens zou echter geen succes als schilder hebben, tenzij hij wordt beïnvloed door de vierde straal. De combinatie van vier met zeven zou het allerhoogste type geven van kunstschilder, in excelsis zowel wat vorm als kleur betreft. Het letterkundig werk van de mens op de zevende straal kan uitblinken door zijn ultra-verfijnde stijl en zulk een schrijver zou veel meer aan de vorm dan aan de inhoud van zijn werk denken, doch kan altijd zowel in schrijven als met spreken vlot zijn. De mens op de zevende straal zal veelal sektarisch zijn. Hij zal behagen scheppen in vastgestelde ceremoniën en voorschriften, in grote processies en demonstraties, in parades en vlootrevues, in stambomen en protocollaire regels.

Het slechte type van de zevende straal is bijgelovig en zal als zodanig een diepe belangstelling hebben in voortekens, dromen, in alle occulte praktijken en in spiritistische verschijnselen. Het goede type van de straal is absoluut besloten het juiste te doen en het juiste woord op het juiste ogenblik te spreken; vandaar groot maatschappelijk welslagen.

Wat genezen betreft zou de mens op de zevende straal vertrouwen op uiterste stiptheid bij het toepassen van een orthodoxe ziektebehandeling. Op hem zouden de yoga-praktijken geen lichamelijke, slechte gevolgen hebben.

Hij zal het Pad benaderen door naleving van praktische en rituele voorschriften en kan gemakkelijk de elementale krachten oproepen en beheersen.


---

Uit vele van de hier bovengenoemde opmerkingen kan men afleiden dat de kenmerken van een bepaalde straal een hechtere overeenkomst vertonen met een van de andere stralen dan met de overige. Dit is een feit. De enige die slechts op zich zelve staat en geen nauwe verwantschap heeft met een van de andere is de vierde. Dit doet ons denken aan de unieke positie welke het getal vier in het evolutieproces inneemt. Wij hebben het vierde wortelras, de vierde planetaire keten, de vierde planeet in de keten, het vierde planetaire manwantara enz.

Er bestaat tussen de derde en de vijfde straal hechte verwantschap. Bij het onderzoek naar kennis, bijvoorbeeld, is de weg die gevolgd zal worden, in filosofie, hogere wiskunde of in het streven naar praktische wetenschap, die van de zeer moeizame en uiterst precies studie van het onderdeel.

De overeenkomst tussen de tweede en de zesde straal laat zich zien in het intuïtieve bevattingsvermogen van samengevoegde kennis en in het intuïtieve band van trouw en verknochtheid.

Meesterschap, standvastigheid en doorzettingsvermogen zijn de overeenstemmende kenmerken van de eerste en de zevende straal.